Αιτιολογία του Αυτισμού

Δημοσιεύτηκε στις 4/2/2006 από την Μαρία Λασσιθιωτάκη, Ψυχολόγο εκδότρια του www.selftherapy.gr

Επιστημονικά δεν μπορεί ακόμα να αιτιολογηθεί η εμφάνιση του αυτισμού παρά μόνο
σε επίπεδο ερευνητικών υποθέσεων:

Η βιολογική αιτιολογία

Η επιστημονική έρευνα στρέφεται περισσότερο στα βιολογικά και κληρονομικά αίτια
για να αιτιολογήσει τον αυτισμό, επειδή η έναρξη της διαταραχής είναι πολύ πρώιμη.
Φαίνεται όμως ότι δεν ευθύνεται μόνο ένα απλό γονίδιο αλλά απαιτείται η παρουσία και
η σύμπτωση πολλών γονιδίων.

Ο αυτισμός προσβάλλει περισσότερο τα αγόρια από τα κορίτσια αλλά τα κορίτσια
εμφανίζουν βαρύτερες μορφές αυτισμού. Οι έρευνες δείχνουν ότι αν μια οικογένεια
έχει αυτιστικό κορίτσι έχει πολύ περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσει αυτισμό και
οποιοδήποτε μεταγενέστερο παιδί παρά αν είχε αυτιστικό αγόρι.

Πάντως έχει διαπιστωθεί ότι τα περισσότερα αυτιστικά παιδιά εμφανίζουν ένα
εύθραυστο χρωμόσωμα , που έχει δηλαδή υποστεί ρήγμα κάτω από διάφορες
περιστάσεις. Ισως αυτό να δικαιολογεί και τη συχνότερη εμφάνιση του αυτισμού στα
αγόρια παρά στα κορίτσια, επειδή αυτά έχουν ένα δεύτερο χρωμόσωμα Χ, που ίσως
αναπληρώνει τα ελαττωματικό και εύθραυστο χρωμόσωμα Χ.

Η θεωρία των ψυχρών γονέων

Η διαπίστωση ότι οι γονείς αυτιστικών παιδιών είχαν ανώτερο μορφωτικό επίπεδο,
ανήκαν στην μέση και ανώτερη τάξη και ότι παρουσίαζαν συναισθηματικά ελλείμματα
κατά τη συμπεριφορά τους στα παιδιά, όπως έλλειψη ζεστασιάς και εγγύτητας οδήγησε
στην υπόθεση ότι η γονεική συμπεριφορά πιθανά να είναι αιτία αυτισμού. Όμως, η
φυσιολογική ανάπτυξη των αδελφών όπως και η πολύ πρώιμη εμφάνιση του αυτισμού
ανατρέπει αυτή την πιθανότητα.

Οι ενδορφίνες

Είναι γνωστό ότι η χρήση μορφίνης και άλλων οπιούχων μειώνει την αντιδραστικότητά
μας στον πόνο όπως και το γεγονός ότι το σώμα μας παράγει τα δικά του οπιοειδή.

Σε κάποιες μελέτες βρέθηκε ότι τα αυτιστικά παιδιά είχαν πολύ μεγαλύτερες ποσότητες
ενδορφινών στον οργανισμό τους, που ίσως σημαίνει ότι ο εγκέφαλος τους
απελευθερώνει πολύ μεγαλύτερες ποσότητες από αυτές, που χρειάζεται ένας
φυσιολογικός οργανισμός.

Η παρουσία των ενδορφινών εξηγεί ικανοποιητικά και την αντοχή τους στον πόνο ,
όπως και την
αυτοκαταστροφική συμπεριφορά (αυτοτραυματισμός). Πολλοί γονείς
αναφέρουν ότι, όταν το αυτιστικό τους παιδί έχει πυρετό, εμφανίζει βελτίωση στην
επικοινωνιακή συμπεριφορά του με το περιβάλλον και τους ανθρώπους.

Τα χαρακτηριστικά του αυτισμού μοιάζουν με αυτά της σχιζοφρένειας αλλά σχεδόν ποτέ
δεν εξελίσσονται σε σχιζοφρένεια, στην ενήλικη ζωή. Το βασικό κριτήριο πάντως είναι
ηλικιακό: Η σχιζοφρένεια εμφανίζεται μεταξύ 15 και 30 ετών ενώ ο αυτισμός από
μερικών μηνών μέχρι 3 ετών.

Συγγραφέας: Λασσιθιωτάκη Μαρία, Ψυχολόγος
Πηγή: Ιστοτόπος www.iator.gr


Σχολίαση κειμένου: Πέρλα Μεσσίνα, Αυτιστική Asperger

"Η επιστημονική έρευνα στρέφεται περισσότερο στα βιολογικά και κληρονομικά αίτια
για να αιτιολογήσει τον αυτισμό, επειδή η έναρξη της διαταραχής είναι πολύ πρώιμη"

Αν υποθέσουμε ότι αυτό είναι πράγματι σωστό, και ο Αυτισμός έχει βιολογικά και
κληρονομικά αίτια, τότε γιατί χρειάζονται τα παιδιά παρέμβαση; Γιατί όχι και οι γονείς
τους που αναμφισβήτητα έχουν και αυτοί Αυτισμό, βάση των βιολογικών και
κληρονομικών αιτιών;

Αν οι γονείς παρ' όλο τον Αυτισμό τους, κατάφεραν να επιβιώσουν μέσα σε μιά μη-
αυτιστική κοινωνία, να παντρευτούν και να κάνουν αυτιστικά παιδιά, τι απόδειξη έχει η
επιστήμη, ότι τα παιδιά τους δεν θα κάνουν το ίδιο χωρίς παρέμβαση, χωρίς ιδιαίτερα
μαθήματα απο ειδικούς, κτλ.

Αν όμως βγάζει σαν συμπέρασμα ότι τα παιδιά έχουν (λόγω του Αυτισμού τους) ανάγκη
απο παρεμβάσεις, τότε γιατί δεν συστήνει και παρεμβάσεις στους ίδιους τους γονείς, μιά
και έχουν και οι ίδιοι Αυτισμό τον οποίο κληρονόμησε το παιδί τους.

Η απάντηση είναι σχετικά απλή. Άμα η επιστήμη πει στον γονέα ότι το παιδί του είναι
σαν τον ίδιο, τότε ο γονέας θα πει "Γιατί χρειάζομαι εσάς να του κάνετε παρεμβάσεις;  
Άμα είναι σαν και εμένα, και εγώ δεν τις είχα αναγκη, τότε δεν τις έχει ανάγκη και το
παιδί μου!"

Όταν όμως βγάζουν διάγνωση ότι το παιδί έχει Αυτισμό και ο Αυτισμός του παιδιού έχει
ανάγκη παρεμβάσεων ώστε να μπορεί στο μέλλον να γίνει το παιδί αυτό σαν τον γονειό
του, τότε η επιστήμη έχει βρεί έναν ουσιαστικά εύκολο τρόπο εισοδήματος.

Όσο "σταμπάρει" το παιδί χαλασμένο, τόσο απομακρίνει τον γονέα απο το παιδί του.
Διότι αν αποδεχτεί ο γονέας το παιδί του όπως ακριβώς είναι, και δεν θέλει να το αλλάξει,
τότε χάνει η επιστήμη την εύκολή της "λεία" της και τα μακροχρόνια έσοδα της απο τις
θεραπευτικές παρεμβάσεις για την διόρθωση του "κακού" Αυτισμού!

Σας παραθέτω εδώ ένα απόσπασμα από την παρουσίαση που έδωσε ο Jim Sinclair
(διάσημος αυτιστικός και συγγραφέας) στη Διεθνή Διάσκεψη του 1993 που έγινε στο
Τορόντο, σχετικά με τον Αυτισμό και απευθυνόταν πρώτιστα στους γονείς:

    Σας προσκαλώ να κοιτάξετε τον αυτισμό μας, και να κοιτάξετε τη θλίψη σας,
    από την προοπτική μας:
    Ο αυτισμός δεν είναι ένα εξάρτημα.
    Ο Αυτισμός δεν είναι κάτι που ένα πρόσωπο έχει, ή ένα "κέλυφος" στο οποίο
    ένα πρόσωπο είναι παγιδευμένο μέσα του.
    Δεν υπάρχει κανένα κανονικό παιδί που κρύβεται πίσω από τον αυτισμό.
    Ο Αυτισμός είναι ένας τρόπος ύπαρξης. Είναι διάχυτος, χρωματίζει κάθε
    εμπειρία, κάθε αίσθηση, αντίληψη, σκέψη, συναίσθημα, και αντιμετωπίζει
    κάθε πτυχή της ύπαρξης. Δεν είναι δυνατό να χωρίσετε τον αυτισμό από το
    άτομο -και εάν ήταν δυνατό, το άτομο που θα είχατε αφήσει μετά το
    διαχωρισμό δεν θα ήταν το ίδιο άτομο με αυτό που αρχίσατε.
    Αυτό είναι σημαντικό, έτσι σκεφτείτε το για μια στιγμή:
    Ο Αυτισμός είναι ένας τρόπος ύπαρξης. Δεν είναι δυνατό να χωριστεί το
    άτομο από τον αυτισμό.
    Επομένως, όταν οι γονείς λένε "Μακάρι το παιδί μου να μην είχε αυτισμό,"
    αυτό που λένε πραγματικά είναι, "Μακάρι το αυτιστικό παιδί που έχω να μην
    υπήρχε, και να είχα ένα διαφορετικό (μη-αυτιστικό) παιδί αντί αυτού."
    Διαβάστε το πάλι.
    Αυτό είναι που ακούμε όταν πενθείτε για την ύπαρξή μας. Αυτό είναι που
    ακούμε όταν προσεύχεστε για μια θεραπεία. Αυτό είναι που ξέρουμε, όταν
    μας λέτε μέσω των πιο δυνατών σας ελπίδων και ονείρων σας για μας:
    Ότι η πιο δυνατή επιθυμία σας είναι να έρθει η ημέρα που θα πάψουμε να
    υπάρχουμε, και άγνωστοι που θα μπορείτε να αγαπήσετε θα κινούνται μέσα
    και πίσω από τα πρόσωπά μας...

Υπάρχουν ευτυχώς γονείς που το κατανόησαν αυτό, και κατάλαβαν ότι ένα πολύ μεγάλο
μέρος της μη-κοινωνικής συμπεριφοράς του παιδιού τους, ήταν βασισμένη στον
(αρνητικό) τρόπο που οι ίδιοι οι γονείς έβλεπαν το παιδί μετά που τους γνωστοποιήθηκε
ότι έχει Αυτισμό.

Διότι το παιδί ένοιωθε πως οι γονείς του δεν το είχαν αποδεκτεί όπως ήταν, αλλά ήθελαν
να το αλλάξουν, να το διορθώσουν λες και ήταν ένα "λάθος"! Όταν κάποιος σε βλέπει
σαν ένα λάθος, σαν κάτι χαλασμένο και μη-νορμάλ, θα του φερθείς εσύ με μιά
κοινωνικά αποδεχτή συμπεριφορά; Κυρίως, όταν αυτός που σε βλέπει σαν "λάθος" είναι
και αιτία του "λάθους" εφ' όσον σε γέννησε;

Πολλοί γονείς νομίζουν ότι το αυτιστικό παιδί τους είναι ένα άδειο κέλυφος, που μέσα το
παιδί είναι χαμένο σε έναν άλλο κόσμο, μακριά απο τον δικό τους, με καμμία επαφή με
τον δικό τους κόσμο, και φυσικά και καμμία κατανόηση απο την πλευρά του παιδιού για
το τι συμβαίνει στον "πραγματικό" κόσμο μέσα στον όποιο ζουν οι γονείς του.

Δεν μπορούν να φανταστούν ότι πίσω απο την "πρόσοψη" που ονομάζουν Αυτισμό
υπάρχει ένα μυαλό με υψηλό βαθμό ευφυίας, που καταγράφει κάθε λεπτομέρια απο το
περιβάλον του, ανά πάσα στιγμή, που αναλύει και επεξεργάζεται αυτές τις πληροφορίες
και μέσα απο αυτή την λεπτομεριακή επεξεργασία, βγάζει τα συμπεράσματα του και
βάση αυτών καταστρώνει και ένα σχέδιο "δράσης" που είναι η ορατή του συμπεριφορά.

Πόσο άλλωστε να μπορούν να φανταστούν ότι η συμπεριφορά αυτή που τους δείχνει το
παιδί δεν είναι τίποτα άλλο παρά η "οπτική εικόνα" η αντανάκλαση αν θέλετε, της
συμπεριφορά των ίδιων των γονείων που το παιδί βλέπει, παρατηρεί, και αφομοιώνει!

Η συμπεριφορά είναι ο τρόπος επικοινωνίας των αυτιστικών παιδιών σας. Ακούστε τι
σας λένε:
Άμα δεν με δέχεσαι γονέα μου όπως είμαι, δεν δέχομαι και εγώ αυτό που θες να είμαι.
Μου λες κάτσε ήσυχα και δεν το κάνω. Σε ενοχλεί αυτό; Χαίρομαι, διότι και εμένα
ενοχλεί που με βλέπεις χαλασμένο και ντρέπεσαι για μένα. Άμα θες να σου δώσω αιτίες
να ντρέπεσαι πραγματικά, κοίτα τι μπορώ και κάνω. Όλα όσα εσύ δεν θέλεις να κάνω,
αυτά θα κάνω. Εφ' όσον δεν με αγαπάς, και δεν με αποδέχεσαι όπως είμαι, τότε δεν σε
αγαπάω και εγώ. Αφού κάνεις ότι θες χωρίς να σκεφτείς πόσο με πληγώνεις, θα κάνω και
εγώ πράγματα που σε πληγώνουν. Αυτά μου δείχνει η συμπεριφορά σου αυτά μαθαίνω,
και αυτά κάνω, αντανακλώ δηλαδή αυτά που βλέπω σε σένα.

Φυσικά, στη μάχη του Αυτισμού και της αποδοχής του αυτιστικού παιδιού δεν υπάρχει
κανείς κερδισμένος.

Ο γονέας έχει "χάσει" το παιδί που ήθελε και ονειρευόταν, έχει χάσει ένα μεγάλο μέρος
απο την όποια κοινωνική ζωή είχε, διότι λίγοι αποδέχονται το αυτιστικό παιδί του και
την "κακή" συμπεριφορά που έχει. Έχει χάσει και πολλά χρήματα σε ειδικούς δεξιά και
αριστερά να του το διορθώσουν και να το κάνουν κάτι που να μοιάζει κάπως με το
νορμάλ παιδί που ήθελε να έχει.

Το παιδί όμως έχει χάσει ακόμη πιο πολλά! Τα έχει χάση όλα. Δεν έχει την ελεύθερη
παιδική ηλικία που έχουν όλα τα μη-αυτιστικά παιδιά, αλλά το τρέχουν απο ειδικό σε
ειδικό πριν ακόμη κλείση τα 3 του. Δεν έχει γονείς που το θέλουν όπως είναι, αλλά
θέλουν ένα άλλο παιδί αντί γι' αυτό, και μιά και δεν βρήσκουν άλλο να το
αντικαταστήσουν, προσπαθούν να το κάνουν σαν αυτό το άλλο. Δεν έχει καμμία ησυχία,
ό,τι και να κάνει είναι κακό:

  • Άμα κάνει κατι ξανά και ξανά για να το ερευνήσει ή κατανοήσει, ή και απο απλή
    ευχαρίστηση, το σταμπάρουν ότι κάνει στερεοτυπίες.
  • Άμα κάτι που άκουσε και του έκανε εντύπωση και το επαναλάβει πολλές φορές
    ώστε να το πει ακριβώς όπως το άκουσε την πρώτη φορά, του βγάζουν ότι ηχολαλεί.
  • Άμα βαριέται και έχει συσσωρεύσει ενέργεια μέσα του και θελει να την καταναλώσει
    το διαγνώσκουν με υπερκινητικότητα.
  • Άμα δεν κάνει τίποτα απολύτως, ώστε να γίνει "αόρατο" και να το αφήσουν
    επιτέλους ήσυχο, λένε οτι έχει απραξία και είναι τεμπέλικο.
  • Άμα μπουχτήσει απο όλα αυτά και δεν θέλει να συνεργαστεί και κάνει ότι θέλει το
    θεωρούν συμπεριφοριακά αντικοινωνικό!
  • Άμα δεν μιλάει το βγάζουν "βαρύ" αυτιστικό και νοητικά υστερημένο.
  • Άμα δεν θέλει να βγάλει την πάνα διότι κανείς δεν εξήγησε γιατί πρέπει να την
    βγάλει, αλλά και για να έχει την απόλυτη προσοχή και φροντίδα του γονέα έστω και
    για τα 10 αυτά λεπτά που το αλλάζει, το θεωρούν αναπτυξιακά διαταραγμένο.

Στη μάχη της αποδοχής του Αυτισμού, το αυτιστικό παιδί έχει μείνει μόνο. Ζεί σε ένα
κόσμο που δεν του ανήκει, έναν πλανήτη που δεν είναι δικός του, μιά μικρή κοινωνία
που δεν θέλει καμμία σύνδεση μαζί του. Το παιδί στη μοναξιά του, μπαίνει μέσα ατο
μυαλό του, δημιουργεί τον κοινωνικό κόσμο που θέλει να έχει αλλά δεν έχει, και
παραμένει εκεί που του είναι ευχάριστο.

Το παιδί καταλήγει να ζει εκεί μέχρι να δει αλλαγή στις εξωτερικές συνθήκες (τις οποίες
παρακολουθεί ακατάπαυστα). Αν δεν αλλάξουν, παραμένει εκεί μέσα στο νοητικό αυτό
καταφύγιο που του προσφέρει όλα όσα έχει ανάγκη όπως  αποδοχή, σεβασμό,
κατανόηση, εμπιστοσύνη, κοινωνικότητα, ισότητα, δικαιοσύνη, ησυχία,  κτλ. που δεν τα
βρήσκει στον εξωτερικό κόσμο μέσα στον οποίο ζει το φυσικό του σώμα.

Αυτό του το καταφύγιο το λένε Αυτισμό, και θέλουν να του το γκρεμίσουν, να το
ξεγυμνώσουν από το "κέλυφος" αυτό, λες και και το παιδί δεν έχει χάσει ηδη αρκετά...

Ποιός είναι ο Αυτιστικός; Το παιδί ή ο τρόπος που γίνονται οι κοινωνικοί μας νόμοι;
Νόμοι που ουσιατικά αναιρούν όλα όσα απαιτεί η κοινωνία από αυτό το παιδί:
- Θέλει να είναι νορμάλ, αλλά κανείς δεν το βλέπει σαν νορμάλ,
- Θέλει να ενωθεί με τους άλλους αλλά οι άλλοι (γονείς, συμμαθητές, ειδικοί, θεραπευτές,
κτλ.)  δεν δείχνουν καν να το θέλουν όπως είναι, και τελικά
- Θέλει να το μετατρέψει σε κάτι άλλο "πιό καλό, πιό κοινωνικό, πιό σωστό!"

Και σε όλη αυτή την ανακατωσούρα έρχεται η επιστήμη σαν απο μηχανής θεός να σώση
δήθεν τη κατάσταση. Κάτι που εμένα προσωπικά μου θυμίζει την ιστορία με τον  
πυροσβέστη που άναβε φωτιές για να τον έχουν ανάγκη και να μην χάσει την δουλιά του.

Πέρλα Μεσσίνα
Επιστροφή
ΕΛΛΗΝΕΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ
SPERGER καιΥΛΑ
ΥΤΙΣΤΙΚΟΙ
Α

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΑΥΤΙΣΤΙΚΩΝ ASPERGER ΚΑΙ ΥΛΑ
Email
info@aspergerhellas.org